het huis krijgt een gezicht

portretten uitgesteld

Afgelopen donderdag had ik gepland om de portretten te gaan maken in het huis van de stad. Maar helaas kreeg ik niet tijdig de toestemming die ik nodig had. Komende donderdag moet het wel gaan lukken.
De bespreking van zaterdag bracht toch weer nieuw licht op mijn project. Ik kreeg de goede suggestie om de schets van de 100x100 meter (de situatieschets, het strijdtoneel) te tonen via de weerspiegeling van de buitenwereld rondom het stadhuis. De 10x10 inzoom zal bestaan uit potretten samen met beelden van binnen. Deze laag toont de ambtenaren, die het instituut vormen maar tegelijkertijd ook individu zijn. En de derde laag, de 1x1 meter wordt waarschijnlijk de burger in de wachtkamer, met het nummertje in de hand.

faillissement van het toeval

Gisteren was de opening van de fototenoonstelling van Michiel Hendryckx waarover ik vorige week schreef. Hoewel er geen officiële opening gepland was, was de fotograaf zelf ook aanwezig, samen met nog 15 genodigden. In het piepkleine museumpje. Ik heb hem een paar minuten gesproken en hij kwam nog speciaal vragen om mijn blog aan hem door te mailen. Het was heel bijzonder om de man te ontmoeten die ik al enkele jaren volg omdat zijn foto's mij erg aanspreken. Ik ben te oud om te spreken over termen als fan of idool en dat zijn ook woorden die hem volgens mij geen plezier doen. Maar voor mij was dit wel een waardevolle ontmoeting op mijn pad van de fotografie.

Ik heb al meer foto's van hem getoond in mijn artikelen op deze blog. Hierbij nog eentje uit zijn boek Het mooiste licht is tegenlicht. Een ontroerend portret van John Massis die in de jaren 80 op tv furore maakte als de sterkste man van Vlaanderen. Hij kon zelfs een trein met zijn tanden voorttrekken. Volgens de begeleidende tekst van de fotograaf is de 'glorie voorbij', toen deze foto gemaakt werd. 'Aan zijn blik zie je dat hij afscheid heeft genomen van het dagdagelijkse. Dat de waanzin zich aan het nestelen is. Let u ook even op die hand. Dat zijn niet de vingers van een krachtpatser of een bruut. Ogen en handen vertellen veel, zo niet alles.'

eat this!

Vorig weekend was ik samen met mijn vriendin en 2 mannekes van 8 jaar in de Gaia Dierenpark in Zuid Limburg. Mooi aangelegd, en met een zeker respect voor de dieren die er opgesloten zitten. Maar volgens mij zijn er weinig die hier gelukkiger zijn dan in de vrije natuur .

Over die grote zilverrug, de leider van de gorilla's twijfelde ik. Hij heeft bij zijn geboorte een middelvinger gebroken en die kan hij sindsdien niet meer buigen. Daarom wijst hij de wereld continu een dikke vinger toe. Toen ik hem bekeek, samen met nog 40 andere bezoekers, hij lekker buiten in het zonnetje, wij achter glas, toen wist ik het niet zo zeker. Ik kreeg de indruk dat hij zich heel erg bewust was van de situatie. Hij leek die uit te buiten en ervan te genieten. Wie is er nou gek?

Mijn twijfel sloeg zelfs om naar zekerheid: hij neemt ons allemaal in de maling. Ik wist het zeker, toen hij zittend voor zijn publiek, achter zich een verse drol in zijn hand scheet. En die vervolgens smakelijk op peuzelde. Eat this, civilized world!

bureaucratia

Zaterdag heb ik onderzoek gedaan naar werkplekken van ambtenaren. Als voorbereiding van de portretten die ik ga maken. Hiervoor ben ik naar Rotterdam gegaan, naar de Kunsthal. Daar was een mooie overzichtstentoonstelling van Alberto Giacometti. Maar dat heeft niets met ambtenaren te maken. En de fotografe Herlinde Koelbl toonde haar project Hair: een bonte verzameling haardrachten (hoofd-, schaam-, oksel-, rug en ander haar) weergegeven in technisch prachtige foto's. Maar ook dat gaat niet over ambtenaren.

De foto's van Jan Banning wel. Bureaucratia heet zijn tentoonstelling. Hij fotografeerde ambtenaren op hun werkplek over de hele wereld. In de Kunsthal waren de foto's gegroepeerd per land: India, China, VS, Liberia, Frankrijk, Bolivia en Jemen. De werkomgeving van die ambtenaren verschilt enorm, maar Banning heeft ze allemaal op een zelfde manier weergegeven. Geduldig zittend achter hun bureau. Sommige Indiase ambtenaren lijken in een pakhuis voor oud papier te werken, een Boliviaanse man zou zo in het kantoor van een lokale autobeunhaas kunnen zitten met de naaktfoto's en pin ups achter hem aan de muur. Het kantoor als exponent van de cultuur van het land.

toeval bestaat niet

Tijdens mijn bezoek aan het stadhuis viel mijn oog op een reclamekaart voor een fototentoonstelling. Mijn verbazing was groot, toen ik zag van wie het was en ook waar het was: Michiel Hendryckx exposeert in museum De Kolonie de foto's die hij maakte van het grensgebied De Kolonie. Het zal de meesten niet zoveel zeggen, dus licht ik het even toe.

Michiel Hendryckx is een fotojournalist, waarschijnlijk de bekendste van Vlaanderen. Zijn foto's hebben mij altijd aangesproken. Hij maakt ook foto's voor De Standaard, de Belgische krant die ik lees. Op een of andere manier vallen zijn foto's mij altijd direct op. Zijn portretten spreken altijd net wat meer dan de andere portretten. Maar ook zijn beelden van landschappen of stadsgezichten hebben een stijlvorm die ik vaak direct herken. Ik heb dus al jaren iets met deze man. Dat is ook de reden dat ik al heel lang van plan ben om te kijken of ik hem een keer kan ontmoeten.

Maar wat is nu het geval? Hij heeft foto's gemaakt in De Kolonie. Dat is een gehucht in Lommel, waar ik woon. En dat 'museum' waar hij exposeert, bevindt zich bij mij in de straat. Toeval bestaat gewoon niet, en dat is voor mij wederom bevestigd.

thuis in de stad

Ik begin mij al steeds meer thuis te voelen in het huis van de stad. Afgelopen donderdag was ik er weer. De zaterdag daarvoor had ik mijn laatste foto's besproken met de docenten. De lijn die ik heb ingezet werd nog steeds ondersteund. Met name de foto's van de stoelen van de gemeenteraad en de doorkijk door de glazen wand van de spreekkamer (beide: zie 7 oktober) werden als stijl goed ontvangen: Clean en frontaal gefotografeerd geven ze een koele registratie die mooi kan contrasteren met portretten van bezoekers of ambtenaren die ik wil maken. In die stijl ben ik verder gegaan deze keer. Het heeft in ieder geval weer een paar bruikbare beelden opgeleverd.

Die portretten zijn er nog niet van gekomen. De meeste mensen waren druk aan het werk (zoals het hoort) achter de balie of in hun kantoor, waardoor er voor mij toch een zekere barriere was om op hen af te stappen. Ik zal voor mijn volgende bezoek vooraf vragen of de informatie-ambtenaar wil doorgeven dat ik ook foto's van de aanwezige mensen wil maken. Als dat bij iedereen al bekend is, zal er voor mij minder uit te leggen en meer te fotograferen zijn.

open huis

Vandaag had ik afgesproken met de informatie-ambtenaar van de stad. Ik kreeg van haar een vrijbrief om overal te gaan en te fotograferen. Behalve in ruimtes waar een vergadering aan de gang was, ben ik verder overal binnengeweest. Ik mocht in mijn eentje ronddolen. De trouwzaal, de raadszaal, de kantoren van de burgemeester en de schepenen (wethouders). Maar het interessantste vind ik nog steeds de afdeling OCMW, oftewel de bijstand. Fotograferen daar ligt natuurlijk wel gevoelig.

Om half 6 ging het huis open voor het publiek. De wachtruimte bij de afdeling burgerzaken liep vol. Al die wachtende mensen staarden wel naar mijn camera. Dit was niet de ideale setting om foto's van bezoekers te maken. Ik heb bedacht dat ik daarvoor een rustiger moment moet kiezen. En dat ik niet als een terloopse medebezoeker met een camera moet overkomen. Dus de volgende keer gaat het statief mee.

Hierbij wat beelden van de binnenkant. Om een indruk te krijgen en sfeer te proeven. Voor mij was dit eerste bezoek binnen in ieder geval een opsteker: de openheid van het gebouw geldt zeker ook voor de ambtenaren.

breda photo

Deze week geen voortgang im mijn project over het stadhuis. Gisteren was er geen gewone les, maar stond een bezoek aan de tentoonstelling Breda Photo op het programma. Ik heb de helft van de dag meegemaakt, omdat ik eerder weg moest. Ik heb 3 locaties bezocht, allemaal heel verschillend maar heel interessant.

Een van de fotografen die ik zag was Ahmet Polat (1978), een Turks-Nederlandse fotograaf die ook op St. Joost gestudeerd heeft. Op zoek naar zijn roots heeft hij een mooie serie gemaakt met beelden uit Turkije, aangevuld met opnames van de Turkse gemeenschap in Nederland. Hij fotografeert in zwart-wit en zijn foto's kenmerken zich door bijzondere kaderkeuze en het vastleggen momenten van mensen in vaak ongewone poses.